0
0

مجله هفتگی 16-11 اردیبهشت 1400

207 بازدید

اهمیت تنظیم برنامه زمانبندی تفصیلی/

تدارکات و خرید کارگاهی/

انواع تعلیق قراردادی/

شرایط فورس ماژور ( تعلیق قهری)/

انواع قراردادهای همسان منتشر شده از طرف سازمان برنامه و بوجه در صنعت احداث

چرا لازم است دو طرف قرارداد (کارفرما و پیمانکار) ملزم به تنظیم تأیید برنامه زمانبندی تفصیلی باشند؟

موضوع: اهمیت تنظیم برنامه زمانبندی تفصیلی

 

11 اردیبهشت 1400

 

سؤال: کارفرمایان کلیه تعهداتی که پیمانکار بایستی اجرا کند را در قرارداد اعلام کرده و برای انجام آن زمان تعیین می کنند، ولی پیمانکار چگونه کارفرمای خود را ملزم به زمان مند کردن تعهدات کند؟

جواب: با دو اهرم کارآمد آشنا شوید. 

 

اهرم شماره یک: جلسه شروع یک پروژه یا همان Kickoff Meeting جلسه ای است که طرفین امضاء کننده قرارداد گرد هم آمده و روی سه موضوع اصلی به توافق می رسند.

1- افراد پاسخگو و شرح وظایف و اختیارات طرفین قرارداد 

2- تعیین فرصت های زمانی برای تأیید مدارک و نقشه ها و مشخصات فنی

3- ابهامات موجود در نقشه ها، مدارک و مشخصات فنی که از طرف پیمانکار مطرح می گردد.

اگر به هر دلیلی این جلسه برگزار نشود، پیمانکار برای مدیریت ریسک ها و ادعاهای آتی خود بایستی این موارد را مکتوب از کارفرما استعلام بگیرد تا درصورت بروز مشکل بری از هرگونه ادعایی علیه خود باشد.

 

اهرم شماره دو: تنظیم برنامه زمانی تفصیلی که در آن کلیه تعهدات غیر مالی طرف کارفرما بصورت MileStone مشخص شده باشد.

MileStone فعالیتی است که مدت زمان آن صفر است یا به زبان ساده تر مدت زمان انجام آن برای طرفین مهم نیست، بلکه نقطه انتهایی و تاثیر آن در برنامه زمانی مهم است.

برای من پیمانکار چه اهمیتی دارد که مراحل اداری تحویل زمین جهت شروع عملیات اجرایی چه مقدار به طول می انجامد! بلکه زمان صورتجلسه تحویل زمین برای من مهم است و در برنامه زمانی قابل استناد می باشد.

 

سؤال: پیمانکار بایستی چه MileStone هایی را مرتبط با تعهدات کارفرما در برنامه زمان بندی منعکس کند؟

جواب:

1- تأیید انواع پروسه های اجرایی، ایمنی و کیفی توسط کارفرما

2- تأیید مشخصات فنی و کاتالوگ محصولاتی که باید از کارفرما تأیید گرفته شود.

3- تحویل مصالح و تجهیزاتی که تهیه آن بر عهده کارفرما است.

4- تأیید نقشه های شاپ از طرف کارفرما برای شروع عملیات اجرایی

5- صورتجلسه کارهای انجام شده که توسط فعالیت بعدی پوشیده می شود و به تبع آن نوعی پرمیت برای فعالیت بعدی می باشد.

 

حال هر کدام از موارد گفته شده و تعهد شده دچار تأخیر گردد، می تواند قابل ادعای زمانی و مالی برای پیمانکار باشد.

موضوع: تدارکات و خرید کارگاهی

 

12 اردیبهشت 1400

 

یک داستان جذاب و یک موضوع حقوقی درمورد مبحث تدارکات و خرید کارگاهی

 

آقای محمودی مسئول تدارکات کارگاه که فردی جوان است و جویای نام، از جلوی دفتر رئیس کارگاه آقای علی نژاد می گذره که صدای داد و فریاد علی نژاد نظرش رو جلب میکنه.

“آقای محترمی که مثلاً اسمت رو گذاشتی مسئول دفتر فنی، دو هفته مونده به عملیات لوله گذاری تأسیساتی و با این مشخصات فنی فقط یک کارخونه توی شیراز هست که این لوله ها رو تولید می کنه.”

آقای محمودی که میخواد خودی نشون بده، درب دفتر رئیس کارگاه رو میزنه و بدون انتظار برای جواب، خودش رو پرت می کنه داخل:
“آقا خیالتون راحت اون با من.”

آقای محمودی که شدیداً دل نگران قولی هست که به علی نژاد، رئیس کارگاه داده، سریعاً عازم شیراز میشه و با مدیر فروش کارخانه تولید لوله ملاقات می کنه.

آقای ذهتابی، مدیر فروش، که فردی خوش مشرب هست، حسابی از آقای محمودی پذیرایی میکنه و قول یک هفته دیگه رو برای آماده بودن لوله ها میده. آقای محمودی هم مبلغ رو پرداخت میکنه و بعد از تحویل گرفتن فاکتور راهی تهران میشه.

یک هفته چه عرض کنم، ده روز می گذره اما خبری از لوله ها نمیشه. آقای محمودی تلفن رو بر میداره و خطاب به آقای ذهتابی میگه:

“برادر من، تو که گفتی یک هفته ای آماده است!”

ذهتابی نمیگذاره کلامش منعقد بشه و میپره وسط حرفش و میگه: “کاکو آماده است دم در کارخانه منتظر بارگیری شماست.”

آقای محمودی میگه: “دم در کارخونه! یعنی چی؟! من منتظر تحویل در کارگاه خودم بودم یعنی تهران.” و بهت زده زل میزنه به فاکتور و میبینه اصلا محل تحویل زیر فاکتور درج نشده.

 

بر اساس ماده 375 قانون مدنی: مبیع باید در محلی تسلیم شود که عقد بیع در آنجا واقع شده است، مگر این که عرف و عادت مقتضی تسلیم در محل دیگر باشد و یا در ‌ضمن بیع محل مخصوصی برای تسلیم معین شده باشد.

پس چون در قرارداد دو طرف محل تحویل ذکر نشده و عرفی هم برای این موضوع وجود ندارد، لوله ها بایستی درب کارخانه تحویل شود. البته این موضوع با ثبت در زیر فاکتور و یا قرارداد به راحتی قابل حل است.

 

موضوع: انواع تعلیق قراردادی

13 اردیبهشت 1400

 

با انواع تعلیق در قراردادها و انطباق آن با شرایط عمومی پیمان مندرج در نشریه 4311 آشنا شویم.

در ساختار حقوقی قراردادها سه نوع تعلیق دیده شده است: 1- تعلیق اختیاری 2- تعلیق قهری 3- تعلیق توافقی

 

1- تعلیق اختیاری: یک طرف از قرارداد بدون نیاز به ارائه دلیل به طرف دیگر قرارداد این اختیار را دارد که قرارداد را برای مدت معینی مبتنی بر شرایط مندرج در قرارداد معلق نماید. بر اساس بند الف ماده 49، کارفرما می تواند در مدت پیمان، اجرای کار را برای یک بار و حداکثر سه ماه معلق کند، در این صورت باید مراتب را با تعیین تاریخ شروع تعلیق به پیمانکار اطلاع دهد.

2- تعلیق قهری: به دلیل شرایط پیش آمده در پروژه که خارج از اراده طرفین، امکان انجام تعهدات قراردادی وجود نداشته باشد، تا مدت معینی مندرج در قرارداد، پیمان معلق می گردد. بر اساس ماده 43، حوادث قهری مصداق تعلیق قهری است به شرط آنکه “حادثه خارج از کنترل دو طرف پیمان باشد و در منطقه اجرای کار وقوع یابد و ادامه کار را برای پیمانکار ناممکن سازد.”

اصولا شرایطی را فورس ماژور می نامند که دارای چهار ویژگی باشد:

1- غیرقابل پیش بینی 2- غیرقابل پیش گیری 3- خارج از اراده دو طرف پیمان 4- عدم امکان برای انجام تعهدات

3- تعلیق توافقی: تعلیقی که با توافق طرفین برای مدت معینی صورت می گیرد و در صورت عدم توافق یک طرف قرارداد مشمول خاتمه پیمان می گردد.

 

بر اساس بند “د” ماده 49، در صورتی که تعلیق بیش از 3 ماه ضروری باشد، کارفرما می تواند با موافقت پیمانکار، مدت تعلیق را برای یک بار و حداکثر 3 ماه، با شرایط پیش گفته افزایش دهد. در صورت عدم موافقت پیمانکار با تعلیق بیش از 3 ماه، پیمان خاتمه یافته و طبق ماده 48 عمل می شود.

 

همانطور که دقت کردیم در تمامی تعلیق ها، قانون گذار برای تعلیق سقف تعیین می کند که بعد از عبور از این مرز مشخص می کند وضعیت دو طرف پیمان نسبت به تعهدات قراردادی چگونه است.

14 اردیبهشت 1400

آیا رسیدگی به تأخیرهای زمانی در طول پروژه و جلوگیری از انباشت آن ضرورتی دارد؟

موضوع: شرایط فورس ماژور ( تعلیق قهری)

 

15 اردیبهشت 1400

اصولا چهار نوع شرایط عمومی پیمان مرتبط با قراردادهای همسان ساخت در کشور ما مورد استفاده قرار می گیرد:

1- قراردادهای PC یا همان نشریه 4311

2- قراردادهای EPC صنعتی یا نشریه 5490

3- قراردادهای EPC غیرصنعتی یا Package84

4- قراردادهای C یا قرارداد همسان ساخت و نصب

 

نگرش قراردادهای PC در مورد شرایط فورس ماژور:

در این قرار هیچ اشاره ای به نیاز اعلام طرفین برای شرایط فور ماژور نشده است. (ماده 43 شرایط عمومی پیمان)

نگرش قراردادهای EPC صنعتی در مورد شرایط فورس ماژور:

بر اساس ماده 73-2 عدم انجام تعهدات قراردادی در این شرایط، به منزله قصور و نقض پیمان تلقی نمی شود. بر اساس ماده 73-3 دو طرف موظف به اعلام شرایط قهری که باعث توقف عملیات گردیده به یکدیگر هستند.

نگرش قراردادهای EPC غیر صنعتی در مورد شرایط فورس ماژور:

بر اساس ماده 19-2 هر طرف باید فعالیت هایی را که بواسطه شرایط فورس ماژور قادر به انجام آن نیست به طرف مقابل اعلام نماید و پس از ارسال این اعلامیه تا زمان اتمام شرایط فورس ماژور، آن طرف از انجام تعهداتش معاف است.

نگرش قراردادهای C در مورد شرایط فورس ماژور:

بر اساس ماده 54-2 عدم انجام تعهدات قراردادی در این شرایط، به منزله قصور و نقض پیمان تلقی نمی شود. بر اساس ماده 54-3 دو طرف موظف هستند بی درنگ شرایط فورس ماژور واقع شده را به طرف مقابل اطلاع دهند.

 

موضوع: انواع قراردادهای همسان منتشر شده از طرف سازمان برنامه و بوجه در صنعت احداث

 

16 اردیبهشت 1400

 

امروز با انواع قراردادهای همسان که توسط سازمان برنامه و بودجه منتشر شده و مورد استفاده در پیمان ها قرار می گیرد، آشنا می شویم.

قراردادهای همسان و به تبع آن شرایط عمومی پیمان متعددی در ساختار مهندسی وجود دارد. ولی در این مجموعه سعی می شود آن دسته از شرایط عمومی پیمان که بطور معمول در جامعه بکار می رود، مورد بررسی قرار گیرد.

 

بخشنامه هایی که از طرف سازمان برنامه و بودجه ابلاغ می گردد سه دسته می باشند:

1- بخشنامه های گروه اول که بدون هیچ کمّی و کسری باید اجرا گردد.

2- بخشنامه های گروه دوم که می توان در آن ها تغییرات محدودی ایجاد کرد.

3- بخشنامه های گروه سوم که نقش مشورتی داشته و در صورت وجود جایگزین، الزامی در استفاده از آنها نیست.

 

مهمترین و پرکاربردترین قراردادهای همسان، نشریه 4311 می باشد که برای قراردادهای PC یعنی قراردادهایی که تدارک و اجرا بر عهده پیمانکار است مورد استفاده قرار می گیرد. این نسخه ترجمه ای از کتاب قرمزرنگ مجموعه فیدیک می باشد.

نشریه 4311 در تاریخ 1378/3/3 با شماره 54/842-102/1088 از طرف سازمان برنامه و بودجه منتشر شد و سالها است که افراد حقیقی و حقوقی به دنبال تغییر و اصلاح آن می باشند که هنوز این اتفاق حادث نشده است.

منتقدان اعتقاد دارند این نشریه دارای ایرادات و ابهامات زیادی است که موجب اختلافات متعدد بین پیمانکار و کارفرما می گردد.

شرایط عمومی پیمان منضم به این نشریه که معروف به بخشنامه 842 نیز می باشد، دارای 54 ماده است.

این بخشنامه از گروه اول و لازم الاتباع در کلیه قراردادهای دولتی مبتنی بر بودجه عمرانی می باشد.

 

امروزه کارفرمایان دولتی علاقمند به انتقال حجم عمده ریسک های قراردادی به پیمانکاران هستند که نشریه 5490 و یا قراردادهای همسان EPC بهترین راه حل برای این موضوع است. در اینجا کلیه مسائل طراحی و تدارکات و اجرا به پیمانکار واگذار می شود.

نشریه 5490 در تاریخ 1380/11/14 با شماره 54/7105-105/18929 از طرف سازمان برنامه و بودجه منتشر شده و به تأیید بسیاری از افراد حقیقی و حقوقی یکی از جامع ترین قراردادهای همسان منتشره می باشد. این نسخه ترجمه ای از کتاب نقره ای مجموعه فیدیک می باشد.

این نشریه دارای 20 پیوست مهم است و به همراه شرایط عمومی پیمان که مشتمل بر 77 ماده می باشد، تمام ابعاد قراردادی را روشن می کند. این بخشنامه از گروه اول و لازم الاتباع در کلیه قراردادهای دولتی مبتنی بر بودجه عمرانی است.

 

قرارداد همسان دیگری که برای قراردادهای غیرصنعتی مورد استفاده قرار می گیرد، معروف به Package 84 می باشد که در قراردادهای طرح-ساخت یا DB مورد توجه می باشد.

Package 84 در تاریخ 1384/05/15 با شماره 101/85428 از طرف سازمان برنامه و بودجه منتشر گردیده است. این نسخه ترجمه ای از کتاب زردرنگ مجموعه فیدیک می باشد که از نظر عده زیادی دارای انطباق بالایی با شرایط کشور ما نیست.

این نشریه دارای شرایط عمومی پیمانی مشتمل بر 20 ماده و فصل می باشد. شماری از دستورالعمل های این مجموعه، از نوع گروه سوم است. علت این امر، تنوع طرحهاست و بنابراین نمی توان ضابطه ای عمومی برای آنها تعیین کرد. از این رو، سعی شده است تا محدودیتی برای بهره گیری از متون کاملتر احتمالی، برای عوامل دست اندر کار، ایجاد نشود.

 

قرارداد همسان دیگر که برای ساخت و نصب صنعتی استفاده می شود، به قراردادهای C معروف می باشد.

قرارداد همسان ساخت و نصب در تاریخ 1383/05/24 با شماره 101/93008 از طرف سازمان برنامه و بودجه منتشر شده است.

این قرارداد دارای 11 پیوست و شرایط عمومی پیمان مشتمل بر 55 ماده می باشد.

آیا این مطلب را می پسندید؟
اشتراک گذاری:
هانیه پدیدار

نظرات

0 نظر در مورد مجله هفتگی 16-11 اردیبهشت 1400

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

هیچ دیدگاهی نوشته نشده است.