0
0

مجله هفتگی ۲۲-۱۸ اردیبهشت ۱۴۰۰

39 بازدید

روشهای جبران تأخیرات در پروزه با ریشه قصور پیمانکاری/

روشهای جبران تأخیرات در پروزه با ریشه قصور پیمانکاری/

عملیات اجرایی پیمان در شب/

تغییر نقشه ها و مشخصات فنی پیمان در حین انجام عملیات اجرایی

چه راهکارهایی برای پیمانکار به منظور جبران زمان های تأخیر غیر مجاز وجود دارد؟

موضوع: روشهای جبران تأخیرات در پروزه با ریشه قصور پیمانکاری

 

۱۸ اردیبهشت ۱۴۰۰

 

داستان کارگاهی

آقای علی نژاد، رئیس کارگاه پیمانکاری، در حال قدم زدن در محیط کارگاه بود و داشت کارهای روزانش رو با خودش چک می کرد. خیلی آروم، بدون اینکه کسی متوجه بشه نفس بلندی کشید و گفت: “چه عجب! امروز صدا از کسی در نمیاد….”

ناگهان صدای جیغ بنفشی از طبقه ۳ که هنوز دو هفته نشده که سقفش رو بتن ریزی کرده اند، مثل شلاقی آرامش رئیس کارگاه قصه ما رو مورد عتاب قرار داد. این صدای زیر تنها می تونست متعلق به یک نفر باشه و اونهم حضرت آقای اسدی، سرناظر مجموعه….

علی نژاد سریع سرپرست اجرا رو توی بیسیم صدا میزنه و بالاخره تو صدای خش خش بیسیم متوجه یک درگیری لفظی بین نفرات اجرایی کارگاه با سرپرست نظارت میشه…

مثل معمول، با اعتماد به نفس مثال زدنی اش، از آسانسور کارگاهی خارج میشه و مستقیم میره سراغ آقای اسدی.
“سلام بر جناب مهندس عزیز. باز بچه های اجرای ما چی کار کردن که شما اینقدر ناراحت شدین؟!”

آقای اسدی با لبخندی که حاکی از پشت گوش انداختن سلام و احوالپرسی است میگه: “آقای علی نژاد دست بردارین! این آقایون دارن دستورات حضرتعالی رو به عنوان سرپرست کارگاه اجرا می کنن. شما با چه مجوزی دارین روی سقفی که دو هفته بیشتر از بتن ریزیش نگذشته و هنوز به سن مقاومت خودش نرسیده بارگذاری می کنین؟!”

آقای علی نژاد که معلومه جمله بندیش رو از قبل آماده کرده با نگاه تهاجمی، کلمات رو مسلسل وار ادا میکنه: “در جلسه با مدیر پروژه کارفرما که حضرتعالی هم حضور داشتین، قرار شد یک سری از فعالیت ها به صورت Fast Tracking انجام بشه تا تأخیرات پیش اومده جبران بشه. در ثانی من به عنوان رئیس کارگاه مسئولیت این کار رو میپذیرم که اگر بتن به مقاومت ۲۸ روزه نرسید، عملیات رو با روش رو جمع کنم، شما چرا نگرانید؟”

 

برای شما خواهیم گفت دو راه حل پیشنهادی Fast Tracking و Crashnig، دارای چه ریسک هایی برای طرفین قرارداد می باشند.

 

موضوع: روشهای جبران تأخیرات در پروزه با ریشه قصور پیمانکاری

 

۱۹ اردیبهشت ۱۴۰۰

 

سؤال: در صورت استفاده پیمانکار از روش Fast Tracking، مهمترین ریسکی که همیشه پیمانکار را درگیر خواهد کرد، چیست؟

جواب: افزایش دوباره کاری ها 

 

روش Fast Tracking در موضوع فازهای پروژه مانند طراحی و اجرا بسیار حائز اهمیت می باشد.

 

یکی از حسن های قراردادهای EPC آن است که کارفرما ریسک همپوشانی عملیات طراحی و اجرا را بر دوش پیمانکار می اندازد. در این حالت و با توجه به محدودیت زمانی و با انجام قسمتی از طراحی، می توان عملیات اجرایی را شروع کرد.

ولی در قراردادهای PC، کارفرما به هیچ عنوان مجاز نیست در قرارداد ذکر کند که همزمان با عملیات اجرایی، امکان تغییر قسمت عمده ای از طراحی وجود دارد و پیمانکار موظف به تبعیت از این تغییرات است.

این دستور و یا درج در قرارداد از مصادیق جهل به عوضین در حقوق قراردادی است. چرا که مشخص نمی باشد در ازای مبلغی که پیمانکار در قرارداد دریافت می کند، تا چه زمانی درگیر پروژه خواهد بود. مگر آنکه با صراحت در قرارداد نوشته باشد که در صورت بروز تغییرات عمده، طرفین قرارداد بایستی در مورد هزینه و زمان اجرایی به توافق برسند و در غیر اینصورت حق فسخ برای دو طرف پیمان پابرجا خواهد بود.

 

سؤال: در یک ساختمان بلند مرتبه، پیمانکار برای اجرای آرماتور بندی و قالب بندی با تأخیر زمانی روبرو است. بهترین گزینه برای جبران این تأخیرات کدام می باشد؟

جواب: افزایش تعداد شیفت کاری

 

روش Crashing یکی از متداولترین متدهای جبران تأخیرات است که استفاده از افزایش منابع و یا زمان اختصاصی منابع یکی از مصادیق آن می باشد. یکی از مهمترین ریسک های این متد افزایش شدید خطرات ایمنی و کاهش قدرت مدیریت اجرایی می باشد.

 

سؤال: در کدام نوع پروژه استفاده از روش Crashing و یا افزایش منابع اجرایی کاربردی تر می باشد؟

جواب: پروژه هایی که در سطح دارای گسترش می باشند.

 

شاید بهترین روش برای جبران تأخیرات در پروژه های بلند مرتبه تغییر تکنولوژی و روش اجرایی باشد.

آیا پیمانکار می تواند بابت تسریع در عملیات اجرایی، ادعایی در برابر کارفرما داشته باشد؟

موضوع: عملیات اجرایی پیمان در شب

 

۲۰ اردیبهشت ۱۴۰۰

 

داستان کارگاهی

آقای علی نژاد مقداری روی صندلی دفترش جابجا میشه و نگاه عمیقی روی برنامه زمان بندی پروژه ای که به عنوان رئیس کارگاه مسئولش هست، می اندازه. با غرور خاصی سرش رو بالا میاره و آروم میگه:

“والا این شرکت باید به وجود من بنازه! آخه کجای ایران با این همه مشکل میشه یک پروژه پیدا کرد که مثل ساعت دقیقاً روی برنامه زمان بندی پیش بره.” متأسفانه کسی توی دفتر نبود که یک قُپی اساسی در کنه.

ولی همیشه یک اتفاق جذاب در راهه!

در اتاق رئیس کارگاه زده میشه و مسئول حراست که قیافه ش به همه چی می خوره جز حراست وارد دفتر میشه.

باصدای بَمش که کمی هم میخواد ادای دوبلورها رو در بیاره میگه: “جناب رئیس الان آقای حسنی، مدیرپروژه کارفرما وارد محوطه شدند و به بنده امر فرمودند که شما رو برای صحبتی به دفترشون دعوت کنم.”

آقای علی نژاد میگه: “بسه بسه نمی خواد ادای عصا قورت داده ها رو در بیاری.”

بقیه حرفش رو تو دلش میگه: “خیلی هم خوب. الان میرم فخری به این آقا می فروشم… ببینم دیگه واسه ایراد گیری چی تو چنته داره.”

آقای علی نژاد چاییش رو لاجرعه سر میکشه و صدایی صاف می کنه و آماده صحبت با مدیر کارفرما میشه. ولی تا میاد زبان باز کنه، آقای حسنی عینکش رو از چشمانش بر میداره و برخلاف همیشه با چهره آروم و مهربون میگه:

“معرکه ای آقا! خیلی از تیمت راضی هستم. برای همین هم یک خبر خوب برات دارم. الان دفتر جناب وزیر بودم، ایشون فرمودند که این پروژه رو سه ماه زودتر می خوان. باید پروژه رو ۲۲ بهمن افتتاح کنیم… پسرم برو یک برنامه جالب بنویس و شیفت کاری تیم اجرایی رو اضافه کن.”

آقای علی نژاد که میخواد بگه حواسم به همه چی هست میگه: “جناب رئیس، پروژه عمرانی هست و من شدیدا نگران پرداخت مازاد بر قرارداد در سازمان دولتی هستم و نمی تونم جوابگوی شرکت خودم باشم.”

آقای حسنی که بابت این مخالفت صریح بهش برخورده بلند داد می زنه: “این اراجیف چیه آقا میگی؟! درصورت انجام موضوع سر موقع غیر از پرداخت هزینه شب کاری، پاداش تسریع هم برات در نظر می گیرم و همین امروزم هم بهت ابلاغ می کنم. اما اگر انجام نشه، یک جریمه حسابی برای تو و مجموعه ت در نظر می گیرم و صورت وضعیتت رو هم بلوکه می کنم.”

 

سؤال: به نظر شما، با فرض پروژه دولتی با بودجه عمرانی، کدامیک از چماق ها و یا هویج های آقای حسنی بستر قانونی دارد؟

جواب: هزینه شیفت شب

 

موضوع: عملیات اجرایی پیمان در شب

 

۲۱ اردیبهشت ۱۴۰۰

 

سؤال: اگر در پروژه دولتی مبتنی بر بودجه بدون تقصیر پیمانکار، کارفرما عملیات کار در شب را ابلاغ کند، تکلیف چیست؟

جواب: تصمیم کارفرما کافیست و نیاز به اخذ استعلام از مقام بالاتر نیست.

 

مبتنی بر بند “د” ماده ۲۵ : اگر به تشخیص مهندس مشاور و تأیید کارفرما، برای جبران تأخیرهایی که ناشی از قصور پیمانکار نیست، کار در شب نیز انجام شود، اضافه هزینه‌های مربوط به کار در شب، با تأیید مهندس مشاور و تصویب کارفرما، پرداخت می‌ شود.

 

سؤال: اگر در شرایط خصوصی پیمان یک قرارداد دولتی مبتنی بر بودجه عمرانی، هیچ نشانی از هزینه تسریع و پاداش مربوطه نباشد، تکلیف چیست؟ 

جواب: کارفرما بایستی هزینه مترتبه را از سازمان برنامه و بودجه کسب تکلیف کند و سپس دست به ابلاغ بزند.

 

در صورت نیاز به کاهش زمان عملیات اجرایی و تسریع عملیات، بر اساس پرسش ۰۱۲۰۵۰ از مجموعه منتشر شده سازمان برنامه و بودجه، استعلام کارفرما از سازمان برنامه بودجه با موضوع تجدید نظر نرخ پیمان لازم می باشد.

 

سؤال: حال اگر کارفرما بدون استعلام از سازمان برنامه و بودجه دستور به تسریع عملیات بدهد، پیمانکار باید چه اقدامی کند؟

جواب: با صدور دستور کار و تنظیم صورتجلسه هزینه های مازاد و عهده دار شدن کارفرما، پیمانکار مسئولیتی نخواهد داشت.

 

پیمانکار در قبال صدور دستور کارفرما و طرف امضاء کننده قرارداد، هیچ مسئولیتی در مورد اخذ استعلام بابت اخذ مجوز نخواهد داشت.

 

سؤال: مهندس مشاور به چه دلیلی می تواند پیمانکار را ملزم به افزایش شیفت کاری بدون پرداخت هزینه کند؟

جواب: تشخیص به اینکه پیشرفت کار به گونه ای نباشد که تمام عملیات در موعد تمام شود.

 

مبتنی بر بند “ج” ماده ۲۵: “هرگاه مهندس مشاور تشخیص دهد که پیشرفت کار پیمانکار به نحوی نیست که همه عملیات در مدت پیمان پایان یابد، می‌تواند پس از موافقت کارفرما، به پیمانکار دستور دهد که قسمتی از کار را در شب اجرا کند. در این حالت، پیمانکار مکلف به اجرای این دستور است و حق ادعا و یا مطالبه هیچ گونه خسارت و اضافه بهاء را ندارد.”متأسفانه

چگونه تغییر در نقشه های اجرایی و مشخصات فنی باعث ایجاد ادعای زمانی برای پیمانکار می گردد؟

موضوع: تغییر نقشه ها و مشخصات فنی پیمان در حین انجام عملیات اجرایی

 

۲۲ اردیبهشت ۱۴۰۰

 

داستان کارگاهی و یک موضوع جذاب با عنوان تغییر نقشه ها و مشخصات فنی پیمان در حین انجام عملیات اجرایی

 

آقای جابری، کلاه ایمنی رو از سرش بر میداره و دستی روی موهای کم پشت عرق کرده ش می کشه و رو به آقای علی نژاد رئیس کارگاه می کنه و با صدای دورگه ش که توش عصبانیتی آتش فشان گونه موج می زنه، میگه:

“مرد نیستم اگر آخر زیر همین نخاله های ساختمانی این بی شعور رو دفن نکنم!”

آقای جابری، سرپرست اجرا، آدم جا افتاده ایه و تنها کسیه توی کارگاه که علی نژاد هم ازش حساب می بره. علی نژاد لیوان آبی دستش میده و با صدای آروم میگه: “مهندس شما چرا؟! اول یک کمی آب بخور بعد برام تعریف کن.”

مقداری آروم میشه و روی مبل اتاق علی نژاد تکیه می زنه و میگه: “بر خلاف نقشه ها، حین خاکبرداری به یک گودال ۲ متری از نخاله های ساختمانی بر خوردیم.”

جابری صداش رو نازک میکنه که مثلا ادای مهندس ناظر رو در بیاره و میگه: “حالا این حضرت آقا که مثلا اسمش رو گذاشته مهندس به من میگه: «آقا سریع این نخاله ها رو برمیداری و با لایه های خاک ۱۵ سانت به ۱۵ سانت پر می کنی و یک غلطک مِلو هم روش می زنی. سریع یک مگر ناز هم روش میریزیم.» من هم گفتم لطفا شما تشریف ببرید اتاقتون تلفن رو بردارید و به خودتون زحمت بدید و از مشاور استعلام بگیرید و کتباً موضوع رو به رئیس کارگاه ابلاغ کنید.”

 

علی نژاد که تو دلش کلی با برخورد جابری حال کرده، میره سمت پنجره و با لحنی که میخواد اطلاعات بالاش رو نشون بده میگه:

“نگران نباش! بهترین کار رو کردی حاجی، یک، به بچه ها دستور توقف عملیات رو بده. دو، تا وقتی که نقشه ها و مشخصات رو اصلاح نکنن من دست به هیچی نمی زنم. فقط همین الان باید یک نامه تنظیم کنم و سریع شرایط رو به مشاور و کارفرما اطلاع بدم و کسب تکلیف کنم.”

 

آقای جابری، کلاه ایمنیش رو بر می داره و در حالی که اتاق رو ترک میکنه با صدایی آروم که از عمقش بوی نصیحت پدارانه هم میاد، میگه: “مهندس حواست باشه! تغییرات اساسی در نقشه ها مثل تعلیقه، هم میتونی ازشون هزینه هاش رو بگیری و هم تأخیراتت مجازه.

 

علی نژاد زیر لب بدون اینکه صداش به جابری برسه میگه: “انصافاً داشتن آدمایی مثل تو در کارگاه غنیمته. حیف که با یه من عسل هم نمیشه خوردت.”

آیا این مطلب را می پسندید؟
اشتراک گذاری:
هانیه پدیدار

نظرات

0 نظر در مورد مجله هفتگی ۲۲-۱۸ اردیبهشت ۱۴۰۰

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

هیچ دیدگاهی نوشته نشده است.